Spis treści
Fraszka mongolska
Fraszka mongolska- to krótki utwór liryczny, o rygorystycznej i ścisłej budowie, popularny w Wielkim Imperium Mongolskim. Gatunek wywodzi się od zabawnych rymowanek Mohammeda Trefnisia, który jest uważany za największego twórcę fraszek mongolskich. Wiele z nich się nie zachowało do naszych czasów.
Historia
Za twórcę fraszki mongolskiej uchodzi Mohammed Trefniś, działający na dworze trzeciego z Trzech Wędrownych Kalifów. Wielu twórców wzorowało się na jego krótkich, zabawnych rymowankach. Swego czasu pisanie fraszek uchodziło za kryterium dobrego wychowania. Tradycja układania fraszek zanikła za panowania Mohammeda Szalonego.
Budowa
Fraszka mongolska charakteryzuje się prostą budową, konstruowaną według sztywnego schematu. Utwór musi być wierszowany, o dwóch wersach, i rymowany. Jego tematyka może być dowolna, musi jednak wystąpić wzmianka o Kalifie. Fraszka mongolska kończy się zaskakującą puentą.
Przykłady
Wiele fraszek ma anonimowych autorów. Jedynie połowa z zachowanych fraszek została napisana przez Mohammeda Trefnisia.
- Oj Kalifie, oj Kalifie,
Czemu siedzisz na tym klifie?
- Został zabity Kalif
Na stacji paliw.
- Posłał Kalif niewolnika
Po morele do kurnika.
- Kalif z powodu ciągłych podwyżek
Cały czas kisi stary anyżek.
- W dziewiątym wagonie
Kalif w koronie.
- Kalif ma taki kaprys zepsuty,
Że co dzień rano zjada swe buty.
- Kalif często campi się w cieniu,
Aż jego poddani krzyczą: „O jeju!”
- Gdy ogłupiony jesteś fraszkami,
Twoim lekarstwem jest tylko Kalif.
- Oto niewielki Kalifa tomik,
Może go kiedyś wpiszą do kronik.
- W związku, że jest to ostatnia zwrotka,
Kalif ją musi przejechać na wrotkach.
- Kalif będąc kiedyś nad morzem,
Niespodziewanie znalazł poroże.
- // Słysząc Kalifa głos
Jeży mi się włos.//
- Jeżeli Kalif nie ma pomysłów,
Zawsze korzysta z księgi przysłów.
- Dwa żółte Kalifa ślepia-
Od razu strach mnie oblepia.
- Złote Kalifa zęby
Potrafią przegryźć dęby.
- Szlachetne Kalifa rysy
Sprawią, że będziesz łysy.
- Nabijanie się z Kalifa jest głupie,
Gdyż może się skończyć na Twoim trupie. -(Autorstwo przypisywane Kalifowi)
- Kalif zwiedzając Warszawę
Odwiedził także Wawel.
- Kalif makaron łykając
Myślał, że to zając.
- Kalif słysząc róg
Szybko dał susa w głóg.
- Ze strachu trzęsie się ziemia
Gdy Kalif unika cienia.
- Gdy Kalifowi w głowie świtało,
Zalało go gorące kakao.
- Gdy Kalif dostaje w uszy,
Śniegiem i gradem prószy.
- Gdy Kalif dłubie w nosie,
Gdzieś się rodzi prosię.
- Kalif czytając fraszki
Zrzuca swoje łaszki.
- Gdy na fraszki nie masz pomysłów,
Kalif odchodzi od zmysłów.
- Kalif będąc w Chinach
Swój żywopłot przycina.
- Kalif witając się z kucharzem
Pozbawił go wszelkich marzeń.
- Gdy Kalif złe danie spożyje,
Kucharz już nie żyje.
- Gdy Kalif patrzy w lustro,
Widzi w nim bóstwo.
- Kalif czyszcząc siodło,
Zmienił swoje godło.
- Kalif nie lubi moreli
Ani mongolskich treli.
- Kalif zalał się wódką
I spędził noc krótką.
- Gdy braknie tego co spaja,
Kalif gotuje jaja.
- Kalif witając się z Rożkiem,
Celnie obrzucił go groszkiem.
- Kalifa złote nogi
Szukają własnej drogi.
- Kalifa piękne nogi
Zdobne są w ostrogi.
- Gdy Kalif miłosierdzie traci,
Zacznij się martwić o swoich braci.
- Kalif ma bardzo zły humorek,
Bo nie jadł knedli już drugi wtorek.
- Kalif na lewo i prawo kara,
Lecz nie dostanie za to Oscara.
- Tańcowały dwa Mongoły:
Jeden Kalif, drugi goły.
- Gdy Kalif ząb traci,
Już do ludu idą kaci.
- Gdy Kalif piecze ciasto,
Umyj zęby pastą.
- Gdy Kalif wchodzi do sadu
Wykrywa agentów Mosadu.
- Gdy ubierasz kalosze,
Kalif kupuje bambosze.
- Gdy Kalif zrzuca bambosze z Wieży,
Wielka kara Ci się należy.
- Oj Kalifie, oj Kalifu,
Kiedy zejdziesz z tego klifu?
- Na stacji paliw
Zabija Kalif.
- Gdy Kalif się strzyże,
Znikają krzyże.
- Kalif zmienia pory roku
Kiedy sypia w suchym doku.
- Kalif wchodząc na wzgórze
Stoczył się w dzikie róże.
- Kalif lubi majeranek
Oraz harem dwustu branek.
- Kalif i pietruszka
To jak kindżał i gruszka.
- Ręka, noga, mózg na ścianie-
Tutaj Kalif jadł śniadanie.
- Kto mongoli snadnie
Tego Kalif wnet dopadnie.
- Kalif zajada pierogi
Poddanym zostawia stonogi.
- Dary dla Kalifa wielkie
Pokryją koszta wszelkie.
- Kiedy opowiadasz fraszki,
Kalif urządza dzikie igraszki.
- Kalif zjada trzy gazety,
By dostarczyć Ci podniety.
- Kalif mknie na Overlordzie,
by nakopać Ci po mordzie.
- Nawet Kalif za młodu
potrzebował flaszki miodu.
- Gdy poranne wstają zorze,
Kalif przeszukuje morze.
- Kalif idąc na klif
Znalazł stary glif.
- O skutecznym rad sposobie
Kalif nie opowie Tobie.
- Gdy coś pęka lub trzeszczy
To znak, że Kalif wrzeszczy.
- Kalif Kracyk Prawdziwy
Naprawdę jest urodziwy.
- Tylko Kalif potrafi
Komara z łuku trafić.
- Gdy Kalif jest zły,
Martwy będziesz Ty.
- Kalif i Gwardia Chana
Przyjdą z samego rana.
- Kto Kalifa gości
Praw żadnych nie rości.
- Kalif nie je kaszy-
Nawet ze złotej czaszy.
- Czas Kalifa się nie ima
I to tylko czasu wina.
- Kalif opowiada bajki
O tym, jak kiedyś jadł czajki.
- Kalif cytuje parafrazując
I parafrazuje cytując.
- Gdy Kalif zupę warzy
W bój ruszają Tatarzy.
- Gdy zawali Mu się Wieża,
Kalif zje mięsnego jeża.
- Będąc w salonie Mebli Pastor,
Chciał Kalif kupić hydroelastor.
- Gdy Kalif prosi,
Smutek się wynosi.
- Gdy Kalif spotyka się z pisarzem,
Obdarza go kałamarzem.
- Kalif uśmiechnięty
Zbierał glony i diamenty.
